28 • AT SAĞLIĞI • Bir yarış atının atletik yapısını ve doğuştan gelen koşucu özelliklerini gösterebilmesi, yarıştan önce ve sonraki bakım ve beslenme koşullarına bağlıdır. Atların üstün genetik özellikleri taşıyor olmasının büyük bir avantaj kabul edilmesinin yanı sıra, atletik performansı veya koşu yeteneği, tüm organlarının sağlıklı olup normal çalışması, kanın oksijen taşıma kapasitesi, kaslardaki enerji depoları, aerobik ve anaerobik çalışma yeteneği, ısı düzenleme mekanizmasının düzenli çalışması gibi faktörlerin etkisi altındadır. Bilindiği gibi, beslenmenin temel elemanları enerji (kalori) veren karbonhidrat, yağ ve proteinlerin yanında vitaminler, mineraller (madensel maddeler) ve sudur. Erişkin bir atın bedeninin yaklaşık üçte ikisi sudan oluşmuştur. Örneğin 450 kilogramlık bir at için bu oran 300 litre civarında suya denk gelir. Atın günlük su gereksinimi kaybettiği su miktarı ile doğru orantılıdır. İdrar, terleme, dışkı ve emziren kısraklarda süt ile su kaybı yaşanır. Günlük su gereksinimi atın yaşadığı ortamın ısısına, nemine, antrenman veya yarış gibi çalışma durumuna, yem miktarı ile çeşidine ve yaşına göre değişir. Tayların su oranı erişkinlere göre daha fazladır. Antrenman ve yarış öncesi dönemler dışında atlara su kısıtlaması yapılmaz. İstediği kadar su içmesine izin verilmelidir. İçme suları her zaman temiz ve berrak olmalıdır. Yarıştan sonra bazı atların bedenlerindeki su depolarının yaklaşık %10’unu kaybettikleri açıklanmıştır. Atın su gereksinimini bazı sayılarla sınırlamak doğru değildir. Her atın bireysel özelliklerine göre değişebilecek bu miktar, dinlenme anında ve serin havalarda 20 - 30 litre, sıkı bir yarış koşmuş atlarda 70 - 80 litreye kadar çıkabilir. Ter ile birlikte toksinler, sodyum, potasyum, kalsiyum ve klor gibi mineral maddeler ve proteinler de dışarı atılır. Boşaltılmış depoların tekrar doldurulması için yarıştan sonra su ile birlikte elektrolit ve karbonhidrat (şeker) veriliyorsa, ardından kesinlikle temiz ve sade su da verilmelidir. • Vet. Hek. Reha Gültepe
RkJQdWJsaXNoZXIy ODAzNjM=