2021_Temmuz

halinde yedek yapmasına izin verilir. İyileşme döneminde ahıra hapsedilmiş atların iskelet kaslarında zayıflama, istenmeyen davranışlar, sinirlilik veya saldırganlık gibi bazı kötü huylar ortaya çıkabilir. Oysa atın fiziksel olarak hareket etmesi beden sağlığı için gereklidir. Aynı zamanda psikolojik durumunu da etkileyen olumlu bir uyarıdır. İşte bu aşamada, hastalık veya sakatlık nedeni ile ahıra kapatılmış bir yarış atının sağlığı için gereksinim duyduğu ve onu motive edecek uyarı, onun yüzmesi olabilir. İyileşmesini teşvik eden, ata canlılık ve neşe veren hatta iştahını açan ve bedeni harekete geçiren yararlı bir egzersizdir. Şüphesiz ki her hastalıkta her zaman işe yarayan bir sağaltım yöntemi yoktur. Atın sakatlığını dikkatle değerlendirecek ve iyileşme programı içine yüzme zamanını ekleyecek olan veteriner hekimdir. Yüzme egzersizinin sakıncalı olduğu bazı durumlar da vardır. Yüzme sırasında suyun içindeki bir atın hareketleri normalden farklılıklar gösterir. Bundan dolayı belirli eklemlerin sakatlandığı durumlarda atın yüzdürülmesi yanlış olur. Atın arka bacağında patellanın bulunduğu ve insanların diz eklemine karşılık gelen eklemin hastalıklarında yüzme önerilmez. Bu eklem, at ayağını yukarı kaldırınca öne doğru ilerler ve yüzme sırasındaki hareketler eklemdeki sorunu çoğaltır. Ayrıca karakuş dediğimiz arka ayaktaki tarsal eklem hastalıklarında da atın yüzmesi eklemdeki tahribatı arttırır. Bazı merkezlerde, suyun içinde bulunan yürüyen bant üzerinde atın yürütülmesi ile iyi sonuçlar alınmaktadır. Eğer bir yarış atında kalp - damar veya solunum rahatsızlığı varsa, o atın asla yüzmemesi gerekir. Suda bulunan kimyasal maddeler, lezyonlu bölgeye zarar verebileceği için deri hastalıkları olan atlar da havuza sokulmamalıdır. Yüzme sırasında bacaklar beden ağırlığını taşımazlar. Dolayısıyla kemiklere de fazla yük binmez. Halbuki kemiklerin gelişmesi ve dayanıklı olması için üzerlerine hafif baskı gelmelidir. At yüzerken bedenindeki tüm kemiklerini kullanmasına karşı, güçlü kemiklere sahip olabilmesi için en iyi egzersiz yüzme değildir. Özellikle tayların büyüme çağında sağlıklı kemik gelişimleri için dengeli beslenmenin yanı sıra, sahada ayaklarını yere basarak yapacakları klasik antrenmanın önemi büyüktür. Eğer yüzen bir atın suyun içindeki duruşu ve hareketleri incelenecek olursa, koşu sırasındaki beden hareketlerinden farklı olduğu anlaşılabilir. Baş, boyun ve bedenin arka kısmı, koşarken aldığı pozisyondan tamamen zıt durumdadır. Karın kasları aşağıdadır. Yüzerken kaslar farklı şekilde gelişir. Eğer bir yarış atının tek yapabildiği egzersiz sadece yüzme ise, farklı gelişen kaslar nedeni ile istenmeyen bir beden yapısında olur. Yüzme egzersizine en çok başvurulan sorunlar eklem yangıları (arthritis) ve kas - iskelet sistemindeki zedelenmelerdir. Atın yüzdürülmesindeki başlıca amaçlar, atın dayanıklılığını ve kas gücünü arttırmak, eklemlerin esnekliğini sağlamak ve bacaklarda toplanmış olan ödemi dağıtmaktır. Yarış atları deniz kıyısına götürülüp yüzdürülebildiği gibi, yürüyen bantlı veya bantsız havuzda da her gün bu egzersizi yapabilirler. Sığ suda veya çamurda da yürütülebilir. Yüzmenin atın aerobik kapasitesini arttırdığı kanıtlanmıştır. Galoptaki kadar maksimum düzeye ulaşamasa da nabız dakikada 150 - 200 arasında atar. Çevresel su basıncının kanın kalbe geri dönüşüne yardım ettiği belirtilmektedir. Yüzmeden yaklaşık on dakika sonra nabız normal sınırlara inmektedir. Beden ısısı galop yaparken arttığı gibi yükselmemektedir. Artan ısı, havaya göre su içinde daha kolay ve hızlı dağılabilmektedir. Solunum sayısı galoptaki kadar artmamakta fakat sudan çıktıktan sonra dakikada 160’a kadar ulaşabilmektedir. Solunum sistemindeki basınç ve stres daha fazladır. Bu nedenle egzersize bağlı akciğer kanaması olan atlar ve solunum problemi çekenlere yüzme önerilmez. Yüzme programı, atın yaşına, form durumuna ve iyileşmesi beklenen sakatlığına göre yapılır. Havuzun derinliği, suyun ısısı ve içerdiği tuz oranı farklı olabilir. Bunların ölçümlerinin egzersizden önce yapılması gerekir. Denizde atın yüzdürülmesi havuza göre biraz daha dikkat ister. Havuzdaki kontrolü ve disiplini denizde sağlamak zor olabilir. Su ısısı ile ortamdaki hava sıcaklığı çok farklı olmamalıdır. Sudan çıkarılan atın, antrenman sahasında çalışmış gibi aynı şekilde bakımı özenle yapılır. Sağlıklı bir yarış atının formda kalabilmesi için yüzme ile birlikte saha antrenmanı dönüşümlü ve dengeli biçimde uygulanmalıdır. Egzersizler boyunca kasların gelişmesi yakından izlenmelidir. Ancak bu sayede kas - iskelet yapısı gelişirken dayanıklılığı artar, sağlıklı kalp ve akciğerlere sahip olur. Yüzmenin sakatlıklara sağaltım sürecinde destekleyici ve güçlendirici rolü olduğu, egzersiz programına eklenerek atın yarış hayatına daha çabuk dönmesini sağladığı bilinmektedir. Sevgi, çalışma ve bilgi yaşamımızın tükenmez kaynaklarıdır. Dolayısıyla, yaşamı onların yönetmesi gerekir. Wilhelm Reich 87 TJK’NIN SESİ TEMMUZ 2021