Antrenmandaki taylar aynı zamanda büyümelerine de devam ettikleri için en çok görülen sorun protein eksikliğidir. Özellikle sadece tane yem verilen ve katkı kullanılmayan taylarda protein açığı ortaya çıkabilir. Kas gelişmesi ve kasların sağlığını korumak için antrenmandaki yarış atlarına metiyonin, lösin, izolösin, lizin, triptofan, treonin, histidin, fenilalanin, glutamin ve valin adlı amino asitler, E vitamini ve selenyum düzenli olarak verilmeli, bunlardan hiç biri rasyondan eksik edilmemelidir. Antrenman ile kasların gelişmesine rağmen bazen kas ağrıları devam edebilir. Bu durumda yemlerine karnitin eklemek yararlı olabilir. Karnitinin aynı zamanda ağır antrenmanlara karşı bedenin dayanma gücünü arttırdığı da görülmüştür. Karnitin kan dolaşımına katılmış olan yağ asitlerinin kas hücrelerindeki mitokondrilere taşınmasına yardımcı olur. Böylece yağ asitlerinden enerji elde edilir. Atlara verilen yemin belirli aralıklar ile analizi yapılırsa, vitamin, protein ve mineral madde düzeyleri kontrol edilmiş, herhangi bir eksiklik veya fazlalığın önüne geçilmiş olur. Fazla protein vermekle kas gelişmesi de artmaz. Atın bedeni gerekli olan proteini kullanır. Fazlası böbreklerden dışarı atılır. Protein gereksinimi tayın büyüme döneminde ve antrenman yaparken artar. E VITAMINI E vitamini, hücre zarlarına hasar veren serbest radikallerin zararlı etkilerinin ortadan kaldırılmasına yardımcı olur. Atın bedeninde besinleri enerjiye dönüştüren oksidasyon denilen işlem sırasında bu zararlı serbest radikaller meydana gelir. Kas hücrelerinin zarları, kasılma sırasında sodyum ve kalsiyum gibi elementlerin geçişi için sağlam olmalıdır. E vitamini, selenyum ve C vitamini gibi antioksidanlar, serbest radikallerin hücre zarının bütünlüğünü bozmasına engel olurlar. E vitamini ve C vitamini birlikte antioksidan olarak çalışırlar. Yarış atları genellikle yeşil otlardan E vitamini alabilseler de bu durum bazen hipodromlarda veya kışın pek mümkün olmayabilir. O zaman E vitamini katkılarına başvurmak doğru olacaktır. Genellikle E vitamini ürünleri selenyum ile kombine edilerek hazırlanmıştır. Yağda eriyen bir vitamin olmasına karşın, suda eriyen formülleri de geliştirilmiştir. Bu sayede atın kan ve dokularında E vitamini düzeyini hızla arttırmak hedeflenmiştir. Atın gereksiniminin karşılanamadığından şüphe ediliyorsa, kan tahlili ile E vitamini düzeyi sık sık kontrol edilebilir. E vitamini eksikliğinin uzun sürmesi durumunda kaslarda zayıflık, titreme, sürekli yatma isteği ve kas hacminde azalma gibi belirtiler ile ortaya çıkabilen kas ve sinir dokusuna ilişkin hastalıklar meydana gelir. Koenzim Q10 güçlü bir antioksidan olup, hücre içinde mitokondrilerde bulunur. İçinde yer aldığı organelden anlaşılacağı gibi enerji üretiminde görev yapar. Adenozin Trifosfat üretimine katılan proton ve elektronları taşır. Q10 aynı zamanda hücreyi serbest radikallerden korur. Hem aerobik metabolizmayı hem de antioksidan maddelerin etkinliğini arttırmak için kullanılabilen ve doğal olarak oluşabilen bir yapıdadır. Oksidatif strese bağlı sorunlarda kanda yükselen GGT enziminin düşürülmesi amacıyla da kullanılır. Atların yemlerine eklenir ve sindirim sisteminden yüksek oranda emilir. C vitamini antioksidan özelliğinin yanı sıra atların bağışıklık sistemini de güçlendirir. Kıkırdak, ligament ve tendolar ile bağ dokuda bulunan kolajen üretimine yardımcı olur. Bazı hormonların üretilmesi için de C vitaminine gerek duyulur. Minerallerden kaslar açısından dikkat edilmesi gerekenler magnezyum, selenyum, çinko, kalsiyum, potasyum, sodyum ve fosfordur. Okumak doldurur, konuşmak hazırlar, yazmak ise olgunlaştırır. Knut Hamsun 35 Türkiye Jokey Kulübü • • AT SAĞLIĞI •
RkJQdWJsaXNoZXIy ODAzNjM=